Ashwagandha

Ashwagandha / Withania somnifera / Ashwagandha / Żeń-szeń indyjski

Nazwy:

• Polska: Ashwagandha, Żeń-szeń indyjski
• Łacińska: Withania somnifera (L.) Dunal
• Angielska: Ashwagandha, Indian ginseng, Winter cherry
• Potoczna: Aśwaganda, Indyjski żeń-szeń

---

Numer CAS:

Brak (substancja roślinna – brak przypisanego numeru CAS dla całej rośliny; poszczególne związki, np. witanolidy, posiadają indywidualne numery CAS)

---

Składniki aktywne:

• Witanolidy (withanolides) – główne laktony steroidowe, m.in. witaferyna A, witaferyna D
• Alkaloidy (somniferyna, anahygryna, tropina, cuscohygryna)
• Saponiny
• Fitosterole (β-sitosterol)
• Flawonoidy
• Glikowitaferyna
• Żelazo, aminokwasy i mikroelementy

---

Działanie terapeutyczne / Na co pomaga:

Ashwagandha zaliczana jest do adaptogenów – substancji wspierających odporność organizmu na stres fizyczny i psychiczny.

Najczęściej opisywane działania:

• Redukcja poziomu stresu i kortyzolu (działanie adaptogenne)
• Poprawa jakości snu i łagodzenie objawów bezsenności
• Wsparcie funkcji poznawczych (pamięć, koncentracja)
• Zwiększenie energii, wydolności i siły fizycznej
• Wsparcie układu odpornościowego
• Działanie przeciwzapalne i antyoksydacyjne
• Potencjalne wsparcie płodności i funkcji seksualnych u mężczyzn
• Wspomaganie równowagi hormonalnej, szczególnie w stanach przewlekłego stresu

Działanie potwierdzone w licznych badaniach klinicznych i fitoterapeutycznych (m.in. NIH, PubMed, EMA monographs).

---

---

Efektywne porcje (dawkowanie):

• Ekstrakt standaryzowany (5% witanolidów): 300–600 mg dziennie (1–2 dawki dzielone)
• Sproszkowany korzeń: 3–6 g dziennie (np. w naparze lub kapsułkach)
• Nalewka (1:5): 2–4 ml dziennie
• Czas stosowania: minimum 6–8 tygodni dla pełnego efektu adaptogennego

Wytyczne dawkowania oparte na monografiach Europejskiej Agencji Leków (EMA, Herbal monograph on Withania somnifera radix, 2022) oraz zaleceniach WHO (WHO Monographs on Selected Medicinal Plants).

---

Opis substancji (pochodzenie, historia, zastosowanie):

Krótka informacja czym jest:

Ashwagandha to roślina zielarska z rodziny psiankowatych (Solanaceae). W fitoterapii stosuje się przede wszystkim korzeń (radix Withaniae somniferae) w postaci proszku, ekstraktu lub naparu.

Jak powstała / skąd pochodzi:

Pochodzi z terenów Indii, Pakistanu i Sri Lanki. Od ponad 3000 lat stosowana w Ajurwedzie jako tonikum odmładzające (Rasayana), wspierające równowagę organizmu, siłę i odporność.
Tradycyjnie używana w stanach wyczerpania, bezsenności i nerwicach.

Inne istotne informacje:

• Forma podania: kapsułki, tabletki, proszek, ekstrakty płynne
• Pochodzenie: naturalne (roślinne)
• Status prawny: dozwolony składnik suplementów diety na terenie UE i Polski
• Kontrola jakości: produkty zawierające ekstrakty standaryzowane muszą spełniać normy dotyczące zawartości witanolidów
• Rejestracja: produkty z Ashwagandhą występują głównie jako suplementy diety, nie jako produkty lecznicze

---

Skutki uboczne stosowania:

• W dużych dawkach może powodować senność, spadek ciśnienia, biegunkę lub nudności.
• Nie zaleca się stosowania u kobiet w ciąży i karmiących.
• Może nasilać działanie leków uspokajających, nasennych i nasercowych.
• Nie stosować u osób z nadczynnością tarczycy lub chorobami autoimmunologicznymi bez konsultacji lekarskiej.

---

Uwagi dotyczące bezpieczeństwa:

• Produkt przeznaczony dla osób dorosłych.
• Stosowanie należy skonsultować z lekarzem, szczególnie w przypadku przyjmowania leków przeciwdepresyjnych, uspokajających lub hormonalnych.
• Przed rozpoczęciem długotrwałej suplementacji zaleca się przerwę po 8–12 tygodniach stosowania.

Źródło:

1. https://wybieramykolagen.pl/ashwagandha-wlasciwosci-i-dzialanie
2. https://biozdrowy.pl/blog/ashwagandha/
3. https://super-racjonalni.pl/blog/strefa-wiedzy/czy-ashwagandha-pomaga-w-redukcji-stanow-zapalnych/
4. https://www.alab.pl/centrum-wiedzy/ashwagandha-wlasciwosci-dzialanie-stosowanie-i-przeciwwskazania/
5. https://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/element/bwmeta1.element.ojs-doi-10_57591_LEK_202209_03/c/articles-2138900.pdf.pdf
6. http://www.postepyfitoterapii.pl/wp-content/uploads/2023/02/pf_2022_128-130.pdf
7. https://akademia-boreliozy.pl/ashwagandha-withania-somnifera/
8. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10444651/

Data publikacji: 01.10.2025