Kwas alfa liponowy

Składniki aktywne

• Kwas alfa-liponowy (związek organosiarczkowy, krótkołańcuchowy kwas tłuszczowy)
• Dihydroliponian (forma zredukowana ALA)

---

Działanie terapeutyczne

Kwas alfa-liponowy (ALA) jest silnym przeciwutleniaczem, który znajduje zastosowanie w leczeniu różnych schorzeń, w tym:

• Choroby układu krążenia: Wspiera zdrowie serca, chroni przed uszkodzeniami wynikającymi z zawału lub udaru.
• Choroby wątroby: Pomaga w leczeniu niedoczynności wątroby, marskości i innych schorzeń wątrobowych.
• Cukrzyca: Jest stosowany w leczeniu powikłań cukrzycy, np. neuropatii cukrzycowej.
• Choroby autoimmunologiczne: Wspomaga leczenie reumatoidalnego zapalenia stawów, tocznia rumieniowatego, sklerodermii oraz innych chorób o podłożu autoimmunologicznym.
• Choroby neurologiczne: Pomaga w terapii stwardnienia rozsianego, stwardnienia zanikowego bocznego, choroby Parkinsona oraz innych zaburzeń neurologicznych.
• Choroby skóry: Wspiera leczenie łuszczycy, egzemy, oparzeń i raka skóry.
• Choroby oczu: Chroni przed zwyrodnieniem plamki żółtej, kataraktą i innymi problemami ze wzrokiem.
• Odporność: Zwiększa liczbę limfocytów T, wspomagając układ odpornościowy.

Dodatkowe korzyści:

• Ochrona przed radioterapią: Chroni tkanki krwiotwórcze przed uszkodzeniami wywołanymi radioterapią, zapobiegając białaczce.
• Chemioterapia: Redukuje negatywne skutki chemioterapii przeciwnowotworowej.
• Witamina C: Wzmacnia działanie witaminy C, pozwalając na jej wielokrotne wykorzystanie.
• Uniwersalność: Rozpuszcza się w tłuszczach i wodzie, co umożliwia działanie w różnych częściach komórki.

ALA wykazuje zdolność do zapobiegania uszkodzeniom komórek na poziomie genetycznym i jest szeroko stosowany w medycynie ze względu na swoje wszechstronne właściwości ochronne.

---

Efektywne porcje (dawkowanie)

• Typowe dawki stosowane w suplementacji: 300–600 mg/dzień
• W neuropatii cukrzycowej: zwykle 600 mg/dzień (zgodnie z badaniami klinicznymi)
• Zaleca się przyjmowanie na czczo dla lepszego wchłaniania
• W preparatach farmaceutycznych stosowane są dawki zgodne z charakterystyką produktu leczniczego (ChPL)

---

Skąd pochodzi

Po raz pierwszy został wyizolowany w latach 50. XX wieku z wątroby wołowej. Obecnie dostępny jest w formie syntetycznej, powszechnie stosowanej w suplementach diety oraz lekach wspierających leczenie neuropatii cukrzycowej.

---

Skutki uboczne stosowania

• Nudności, bóle brzucha, biegunka (najczęściej przy wysokich dawkach)
• Hipoglikemia (u osób przyjmujących leki przeciwcukrzycowe – konieczna ostrożność)
• Reakcje alergiczne (rzadko)

---

---

Uwagi dotyczące bezpieczeństwa

• Nie zaleca się stosowania u dzieci bez wskazań lekarskich.
• Ostrożność w przypadku ciąży i laktacji – brak wystarczających danych klinicznych.
• Może wchodzić w interakcje z lekami przeciwcukrzycowymi i hormonami tarczycy.

Źródło:

• Rejestr Produktów Leczniczych URPL – status dostępności jako lek w Polsce:
  https://www.gov.pl/web/urpl/rejestr-produktow-leczniczych3
• PubChem – szczegółowe dane chemiczne:
  https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/131718321
• EFSA – raport nt. bezpieczeństwa i ewentualnych ograniczeń dla suplementów z ALA:
  https://www.efsa.europa.eu/sites/default/files/consultation/consultation/document.pdf
• StatPearls (NCBI) – zwięzły przegląd skuteczności, zastosowań i bezpieczeństwa klinicznego:
  https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK564301/
• WebMD – zastosowania, skutki uboczne, bezpieczeństwo, porównanie suplementów:
  https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-767/alpha-lipoic-acid
• WebMD – przystępny opis działania antyoksydacyjnego i klinicznego:
  https://www.webmd.com/diet/alpha-lipoic-acid-ala

1. https://www.gov.pl/web/urpl/rejestr-produktow-leczniczych3
2. https://www.efsa.europa.eu/sites/default/files/consultation/consultation/document.pdf
3. https://www.webmd.com/diet/alpha-lipoic-acid-ala
4. https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-767/alpha-lipoic-acid
5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK564301/
6. https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/131718321
7. https://www.gov.pl/web/urpl/urzedowy-wykaz-produktow-leczniczych
8. https://archiwum.urpl.gov.pl/pl/produkty-lecznicze-weterynaryjne/znajd%C5%BA-plw
9. https://www.doz.pl/apteka/p161894-Kwas_alfa_liponowy_kaps._120_szt
10. https://farmacja.umed.pl/wp-content/uploads/2023/09/Burdzenia-O._rozprawa-doktorska.pdf

Data publikacji: 30.08.2025

Data aktualizacji: 30.08.2025