Tarczyca

Działanie terapeutyczne

Wsparcie funkcjonowania tarczycy obejmuje kompleksowe działania diagnostyczne, dietetyczne, suplementacyjne oraz stylu życia, które pomagają regulować gospodarkę hormonalną, zmniejszać stan zapalny i ograniczać ryzyko powikłań. Kluczową rolę odgrywa uzupełnianie niedoborów (szczególnie jodu, selenu, cynku), eliminacja czynników wolotwórczych oraz regularna kontrola parametrów laboratoryjnych i obrazowych.

---

Charakterystyka zaburzeń tarczycy

Tarczyca to gruczoł odpowiadający za regulację metabolizmu, temperatury ciała, energii oraz rozwój układu nerwowego. Jej dysfunkcje wynikają najczęściej z niedoboru jodu, zaburzeń autoimmunologicznych, stanów zapalnych lub zmian guzkowych. Deficyt jodu jest jednym z najważniejszych czynników wpływających na rozwój chorób tarczycy – prowadzi do powiększenia tarczycy (wole), zaburzeń produkcji hormonów T3 i T4 oraz zwiększonego ryzyka powstawania guzków.

---

Objawy i konsekwencje niedoboru jodu

regulacja gospodarki hormonalnej,

• U dzieci: opóźnienie rozwoju intelektualnego, pogorszenie pamięci, trudności w nauce języka, zaburzenia neurologiczne (np. ruchów gałek ocznych).
• U kobiet w ciąży: ryzyko wola, miażdżycy, zatrucia ciążowego, dyspepsji, problemów z laktacją.
• U płodu: przyczynia się do rozwoju kretynizmu, któremu towarzyszą niedosłuch, zaburzenia mowy oraz koordynacji ruchów.

Długotrwały brak jodu osłabia funkcjonowanie tarczycy i może promować rozwój zmian nowotworowych.

---

---

Diagnostyka chorób tarczycy

W przypadku podejrzenia nieprawidłowej pracy tarczycy zaleca się:

• Badania hormonalne: TSH, FT3, FT4
• Ocenę autoimmunologiczną: przeciwciała aTPO oraz przeciwciała przeciwtyreoglobulinowe (prawidłowo — poniżej 100)
• Badanie obrazowe: USG tarczycy
• Istotne informacje diagnostyczne:
  • TSH w okolicy 2 mlU/l może wskazywać na wczesną fazę choroby.
  • Niedobór jodu zwiększa częstość występowania guzków tarczycy.

Zakresy referencyjne:

• FT3: 2,5–6,0
• FT4: 8,0–22
• TSH: 0,30–4,0

---

Badanie jakie powinniśmy wykonać w przypadku podejrzenia chorej tarczycy

• Badaie tarczyce tsh ft3 i ft4
• usg tarczycy
• aTpo

Radioterapia – Stwierdzono że doustne stosowanie jodu u pacjentów poddanych radioterapii zmniejsza częstość występowania, nasilenie oraz czas trwania zapalenia błony śluzowej jamy ustnej ( ból i zapalenie ust )

JOD (J) → niedobór u dzieci: opóźnienie rozwoju intelektualnego, pogorszenie pamięci, myślenia koncepcyjnego i liczenia, trudności z opanowaniem języka, zaburzenia neurologiczne (np. ruchów gałki ocznej). 

Przyczyna kretynizmu – niedobór jodu w okresie ciąży. 

Kretynizmowi towarzyszą: niedosłuch, zaburzenia mowy, koordynacji ruchów. 

U ciężarnych: wole, dyspepsja, zatrucie ciążowe, brak pokarmu u karmiących, niedobory hormonalne, miażdżyca. 

---

Suplementacja

Orzechy włoskie: niedojrzałe orzechy w całości z zieloną łupiną zemleć w maszynce, zmieszać z cukrem lub miodem w stosunku 1:1. Słoik szczelnie zamknąć i zostawić w ciemnym miejscu na miesiąc. Przyjmować 3 x 1 łyżeczkę do herbaty przed jedzeniem. Wchłanianie jodu ułatwiają miedź i wapń. Napar z liści orzechów włoskich (2 łyżki na szklankę). Wewnętrznie: (miażdżyca, zaburzona przemiana materii) i zewnętrznie (zapalne i alergiczne choroby skóry); „Ilość jodu w moczu osób badanych w 2000r była o połowę mniejsza niż u badanych w latach 1971-1974.” „Nieobecność jodu w organizmie jest promotorem raka.” „Dodatkowe leki tarczycowe przyspieszają metabolizm tarczycy, sprawiając, że potrzebuje ona więcej jodu. 

---

Interpretacja wyników

• Wolna T3  2,5-6.0
• Wolna T4 8,0 – 22
• TSH 0,30 – 4,0  ( 2 mlU/l może oznaczać że tarczyca znajduje się we wczesnej fazie choroby )
• Przeciwciała przeciwtyreoglobulinowe ( negatywny poniżej 100 )
• Przeciwciała przeciwko peroksydazie tarczycowej ( negatywny poniżej 100 )
• Guzki tarczycy występują częściej u osób z niedoborem jodu

---

Strategie suplementacyjne

• Selenometioninę przy wszystkich chorobach tarczycowych, hashimoto, gravesa basedowa, zapalenia tarczycy, 100 – 200 mcg na dzień, może być razem z E,C, dodatkowo cynk, adek, b komplex,
• Regularne spożywanie ryb  i owoców morza, włączenie do diety wodorostów
• Częste spożywanie surowych orzechów i nasion ze względu na minerały i tłuszcze jakie zawierają
• Soki  z surowych warzyw i owoców takich jak szpinak, marchew, czerwona rzodkiew, pomarańcze, cytryny i limony. 
• Unikanie produktów wytwarzających śluz, margaryny, utwardzane oleje roślinne, produkty mleczne, potrawy smażone na głębokim tłuszczu oraz wszelkie rodzaje przetworzonej żywności .
• Stosowanie kremu z naturalnym progesteronem żeby dostarczyć 75 mg dziennie, zmniejszy to ilość miesiączek, i niedobór żelaza. Problemy z tarczyca się nasilają kiedy brakuje mu progresteronu. 

---

Pokarmy zawierające czynniki wolotwórcze
 

Produkty wolotwórcze to pokarmy, które mogą zakłócać metabolizm jodu i wpływać na funkcjonowanie tarczycy, prowadząc do powiększenia tarczycy (wola).

Przykładami takich warzyw są: warzywa krzyżowe, kukurydza, słodkie ziemniaki, Fasola limeńska, soja, maniok ( tapioka ), brukiew, proso, orzechy ziemne.

Zmniejszenie ilości przeciwciał przy chorej tarczycy czyli T3 powyżej 2

• selen 100 mg dziennie
• cynk 10 g na dzień
• jadalne wodorosty
• zwiększenie zużycia tłustych ryb, fasoli, orzechów, nasion tahini
• oczyszczenie jelit i wątroby i wyłączenie z diety glutenu i produktów zawierających mleko krowie. 
• picie codziennie surowych soków warzywnych i owocowych – marchew, burak, pomarańczy, cytryn, limonki, ogórka i papryki

---

---

Rola progesteronu

Niedobór progesteronu może nasilać problemy z tarczycą. Stosowanie naturalnego kremu progesteronowego (ok. 75 mg dziennie) pomaga regulować gospodarkę hormonalną, zmniejszyć obfitość miesiączek oraz ograniczyć ryzyko niedoboru żelaza.

Źródło:

• Medonet – tarczyca i suplementacja: https://www.medonet.pl/zdrowie,tarczyca-i-suplementacja,artykul,1800950.html
• Medycyna Praktyczna – tarczyca i suplementacja: https://www.mp.pl/pacjent/endokrynologia/aktualnosci/274925,tarczyca-i-suplementacja
• Medycyna 24 – tarczyca i suplementacja: https://www.medycyna24.pl/artykuly/tarczyca-i-suplementacja

Wszystkie materiały zawierają informacje na temat terapii wspierających tarczycę oraz roli suplementacji i naturalnych metod wspomagających funkcjonowanie gruczołu.

1. https://www.neurologia.com.pl/artykul.php?a=1108
2. https://eirhealth.pl/blogs/cbd-journal/cbd-w-zaburzeniach-ze-spektrum-autyzmu
3. https://www.cannabaorganics.store/spektrum-autyzmu-wplyw-olejku-cbd-na-interakcje-spoleczne-komunikacje-i-jakosc-zycia

Data publikacji: 18.11.2025